From Sterwiki

Jacob van Artevelde Template:Uitspraak, bijgenaamd de Wijze man (° Gent ± 1290 – † aldaar 17 juli 1345), Vlaams volksleider en staatsman, behoorde, als makelaar, groothandelaar en bezitter van uitgestrekte eigendommen, tot de gegoede burgerij in Gent. Hij was de vader van Filips van Artevelde.

Toen graaf Lodewijk van Nevers, in de strijd tussen koning Filips VI van Frankrijk en de Engelse koning Edward III partij koos voor zijn Franse suzerein, verbood Edward III op 12 augustus 1336 de uitvoer van wol en kort daarna ook van levensmiddelen. Deze maatregelen hadden in Vlaanderen werkloosheid en verpaupering tot gevolg, waartegen het volk in opstand kwam. Jacob van Artevelde bleek de meest toonaangevende figuur op de volksvergadering van 28 december 1337 te Gent en op 3 januari 1338 werd een revolutionair bewind van vijf hoofdmannen aangesteld, waarvan hij de feitelijke leiding in handen had. In juni van hetzelfde jaar werd zijn gezag door het hele graafschap aanvaard en erkend.

thumb|220px|Standbeeld van Jacob van Artevelde op de Vrijdagmarkt te Gent Op binnenlands vlak streefde Jacob van Artevelde een beleid van politieke en sociale verzoening na. Te Gent riep hij de onderdrukte wevers mede op de schepenbanken, samen met de vertegenwoordigers van de kleinhandelaars, de volders en de poorterij. Alle gewichtige maatregelen en verdragen, en zelfs zijn eigen beleid, liet hij door het volk bekrachtigen. Hij bewerkte ook een stedenverbond tussen Gent, Brugge en Ieper. Hij liet de Vlaamse ambtenaren vrij hetzij het Vlaams, hetzij het Frans te gebruiken, terwijl voorheen slechts het Latijn en het Frans waren toegelaten. Van de graaf eiste hij dat diens raadgevers uitsluitend Vlamingen zouden zijn en dat, wanneer de graaf in het land verbleef, deze het graafschap in overleg met de drie grote steden zou besturen.

In de Frans-Engelse spanning huldigde Jacob van Artevelde eerst een neutraliteitspolitiek, wat Vlaanderen economische en financiėle voordelen opleverde. Met Engeland werden de handelsrelaties hersteld en van Filips VI verkreeg Jacob van Artevelde de schrapping van al de gehate bepalingen van het Verdrag van Athis-sur-Orge. In 1340 gaf hij echter de neutraliteit op, nadat hij (tevergeefs) gepoogd had het in 1305 verloren gegane Frans-Vlaanderen (de kasselrijen Rijsel, Dowaai en Orchies) van Frankrijk terug te krijgen. Met Engeland ging Jacob een militair, politiek en economisch-financieel verbond aan, nadat hij op 3 december 1339 tevens met Brabant en Henegouwen een verdrag had gesloten.

Op 26 januari 1340 werd Edward III te Gent tot koning van Frankrijk uitgeroepen en als nieuwe suzerein van Vlaanderen erkend. Op die manier wist van Artevelde de Engelse wol terug naar Vlaanderen te brengen en het behoud van economische vrijheden en voorrechten te waarborgen. De Vlaamse graaf, Lodewijk van Nevers, die in vrijwillige ballingschap verbleef, werd vervangen door Simon van Halen, die tot ruwaard van Vlaanderen werd uitgeroepen. Van Artevelde dacht er aan graaf Lodewijk van Nevers te onterven ten voordele van de Prins van Wales. In het kader van de rivaliteit tussen Gentse ambachten werd hij tijdens een oproer van de wevers onder leiding van hun deken, Gerard Denijs, op het binnenplein van zijn huis op de Kalandeberg vermoord, toen hij terugkwam van onderhandelingen in Damme.

In de negentiende eeuw kreeg van Artevelde een standbeeld op de Vrijdagmarkt te Gent. Het monument is een werk van Pieter De Vigne-Quyo en werd in 1863 vervaardigd.

Artevelde Artevelde

en:Jacob van Artevelde

makelaar brabant:

Over makelaar brabant